مادر شیمی ایران گفت: آنچه در دهههای اخیر رخ داده، حضور آشکار، نظاممند و اثرگذار زنان در دانشگاهها، مراکز پژوهشی و عرصههای علمی کشور است؛ حضوری که امروز دیگر نمیتوان آن را نادیده گرفت.
به گزارش پایگاه خبری شیمی کلاب و به نقل از روابطعمومی دانشگاه شیراز، پروفسور افسانه صفوی، استاد پیشکسوت دانشگاه شیراز شامگاه چهارشنبه، سوم دیماه در آیین تقدیر از سرآمدان پژوهشی دانشگاه شیراز و اهدای «نخستین جایزه بانوی علم ایران» که بهمناسبت نکوداشت او تعریف شده است، اظهار کرد: اینکه امروز جایزهای با عنوان بانوی علم اهدا میشود، صرفا یک تقدیر فردی نیست؛ بلکه نشانهای از یک نگاه آگاهانه و مسئولانه به نقش زنان در پیشرفت علمی ایران است؛ نقشی که نه تازه است و نه حاشیهای، بلکه ریشهدار، اثرگذار و سرنوشتساز است.
ریشهدار بودن نقش زنان در تولید دانش
وی افزود: اگر به تاریخ علم و فرهنگ ایران نگاهی داشته باشیم، زنان همواره، هرچند گاهی در سکوت و بینامی، سهمی جدی در انتقال و تولید دانش داشتهاند؛ از آموزش در خانهها و مکتبها گرفته تا پرورش نسلهایی که بعدها ستونهای علم و فرهنگ این سرزمین شدند؛ اما آنچه در دهههای اخیر رخ داده، حضور آشکار، نظاممند و اثرگذار زنان در دانشگاهها، مراکز پژوهشی و عرصههای علمی کشور است؛ حضوری که امروز دیگر نمیتوان آن را نادیده گرفت.
خلاقیت و پیشتازی بانوان دانشمند ایرانی
مادر شیمی ایران بیان کرد: امروز بانوان دانشمند ایرانی در آزمایشگاهها، کلاسهای درس، مراکز تحقیقاتی، بیمارستانها، صنعت و فناوری، هم پای مردان و گاه پیشتازتر از آنان، درحال خلق دانش و حل مسائل پیچیده جامعه هستند؛ این دستاورد، حاصل استعداد فردی به تنهایی نیست؛ بلکه نتیجه سالها تلاش، پشتکار، مقاومت در برابر موانع و باور به این حقیقت است که علم جنسیت نمیشناسد؛ اما فرصتها گاه نابرابر توزیع میشوند.
نگاه متفاوت و پیونددهنده زنان به علم
دکتر صفوی افزود: نقش زنان در علم، صرفاً افزایش آمار و ارقام نیست؛ زنان نگاه متفاوتی به مسئلهپردازی، آموزش و پژوهش وارد کردهاند؛ نگاهی که اغلب همراه با دقت و مسئولیتپذیری اجتماعی، توجه به انسان و آینده و پیوند علم با نیازهای واقعی جامعه است.
وی ادامه داد: علم بدون توجه به انسان ناقص است و زنان دانشمند ما در بسیاری از موارد این پیوند را به خوبی برقرار کردهاند.
چالشها و ایستادگی زنان دانشمند
وی تأکید کرد: با این حال، باید صادقانه بگوییم که مسیر زنان در علم همواره هموار نبوده است؛ توازن میان مسئولیتهای حرفهای و خانوادگی، کلیشههای اجتماعی، محدودیتهای ساختاری و گاه دیده نشدن تلاشها، چالشهایی واقعی بوده و هست؛ اما آنچه زنان دانشمند ایرانی را متمایز میکند، ایستادگی خردمندانه در برابر این چالشها و تبدیل محدودیتها به فرصت است.
پیام جایزه بانوی علم ایران
مادر شیمی ایران گفت: جایزه بانوی علم از این منظر، تنها تجلیل از یک استاد برجسته نیست؛ بلکه پیامی روشن به جامعه علمی و نسل جوان است؛ اینکه زنان میتوانند و باید در بالاترین سطوح علم، مرجعیت، اثرگذاری و رهبری علمی باشند. این جایزه مسئولیت ما را نیز سنگینتر می کند؛ مسئولیت حمایت، سیاست گذاری درست و فراهمکردن بسترهایی که در آن استعدادها، فارغ از جنسیت، شکوفا شوند.
وی عنوان کرد: در اینجا لازم میدانم خطاب به دانشجویان و پژوهشگران جوان نکتهای را با تمام وجود بگویم مسیر علم، مسیر صبر و مداومت است.
استاد پیشکسوت شیمی دانشگاه شیراز تأکید کرد: شاید گاه دشوار، شاید گاه ناامیدکننده، اما بیتردید شریف و ماندگار؛ به تواناییهای خود ایمان داشته باشید و سقفی برای رؤیاهای علمی خود قائل نشوید.
دکتر صفوی بیان کرد: علم آینده ایران بدون حضور فعال، خلاق و اثرگذار زنان کامل نخواهد بود؛ توسعه پایدار، نوآوری و حل مسائل پیچیده کشور نیازمند همه ظرفیت های انسانی ماست و زنان نیمی از این سرمایه بزرگاند.
وی اظهار کرد: در پایان، از برگزارکنندگان این مراسم، از جامعه دانشگاهی کشور و از همه کسانی که با نگاه مسئولانه قدر علم و عالم را می دانند، صمیمانه سپاسگزارم؛ امیدوارم بانوی علم نه فقط نام یک جایزه، بلکه نمادی باشد از مسیری روشن که در آن دانش، اخلاق، مسئولیت اجتماعی و برابری فرصتها در کنار هم معنا پیدا میکنند.
معرفی جایزه بانوی علم ایران و برگزیدگان آن
گفتنی است، نخستین دوره «جایزه بانوی علم ایران: نکوداشت استاد افسانه صفوی» در مراسمی با حضور دکتر زهرا بهروزآذر، معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری و جمعی از مسئولان استانی و دانشگاهی اعطا شد.
این جایزه که از سوی معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه شیراز طراحی شده است، با هدف تجلیل از بانوان پژوهشگری اهدا میشود که فراتر از وظایف شغلی، فعالیتهای شاخص و ماندگاری در حوزههای علوم پایه، علوم انسانی، علوم زیستی و مهندسی داشتهاند.
در این مراسم، هیئت داوران منتخب نخستین دوره جایزه بانوی علم ایران را «دکتر آزاده تجردی، استاد شیمی دانشگاه علم و صنعت» و منتخب جوان شایسته تقدیر این دوره را «دکتر مهشید خرازیهای اصفهانی، عضو هیئتعلمی دانشکده مهندسی مواد دانشگاه صنعتی اصفهان» اعلام کرد.
